Ala’ Al-Rahman Exegetic Studies

Ala’ Al-Rahman Exegetic Studies

An Analysis of the Relationship Between Happiness and the Components of Human Development from the Perspective of the Holy Qur’an, Hadith, and Psychology

Document Type : Specialized article

Authors
khadijeh ahmadibighash 1
fatemeh saeidi 2
1 Assistant Professor of Quran and Hadith Department, Faculty of Humanities, Tarbiat Modares University. Tehran, Iran
2 Master's degree scholar in Quranic interpretation and sciences, Kowsar Higher Islamic Sciences Education Complex. Tehran, Iran.
Abstract
Happiness and joy are among the fundamental natural needs of human beings. They play a significant role in individuals’ spiritual and physical development and influence various dimensions of their personal and social lives. This study seeks to answer the following question: From the perspectives of the Holy Qur’an, Hadith, and psychology, what impact does happiness have on human development? A descriptive-analytical investigation of this issue demonstrates that the Holy Qur’an, Hadith, and psychological science classify happiness into praiseworthy and blameworthy forms and regard it, as influenced by various factors, as playing a vital role in both the individual and social growth and advancement of human beings. The Holy Qur’an and Hadith trace individual and social happiness to belief in divine unity (tawḥīd) and the God-given nature (fiṭrah) of human beings. By warning against isolation and depression, they assist individuals in progressing along the path of divine pleasure while providing the conditions necessary for spiritual renewal and facilitating their journey toward perfection. Psychology, while likewise recognizing happiness as an important factor in maintaining both mental and physical health, views individual happiness as the outcome of the integration of the individual’s psychological structure, emotional harmony, intellectual flourishing, cognitive enhancement, and the development of creative thinking. Despite psychological and social pressures, it considers happiness a major factor in disease prevention and a foundation for personal growth and success in life. Furthermore, psychology regards social happiness as being shaped by a combination of cultural, social, and psychological factors and as an important contributor to improving the quality of collective life.
Keywords
Holy Qur&rsquo
an and Hadith, psychology, human happiness, individual development, social development
Subjects
  1. قرآن کریم (۱۳۸۱)، ترجمه ناصر مکارم شیرازی، چ۲، قم، دارالقرآن الکریم.
  2. نهج‌البلاغه (۱۳۷۹)، محمدبن حسین، سیدرضی، مترجم: محمد دشتی، چ۲، قم، الهادی.
  3. ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید (1404ق)، شرح نهج‌البلاغه، چ۳، قم، مکتبه المرعشی النجفی.
  4. ابن‌اثیر، مبارک‌بن محمد (1367ش)، النهایة فی غریب الحدیث و الأثر، چ۳، قم، اسماعیلیان.
  5. ابن‌فارس، احمد (1358ش)، معجم مقاییس اللغة، چ۶، بیروت، دارالفکر.
  6. ابن‌منظور، محمدبن مکرم (1375ش)، لسان العرب، چ۴، بیروت: دارالعلم.
  7. آرگایل، مایکل (2001م)، روانشناسی شادی، مترجم: مسعود گوهری، چ۱، اصفهان، جهاد دانشگاهی.
  8. آیزنک، مایکل (1375ش)، روانشناسی شادی، مترجم: حسین زارع، چ۱، تهران، بدر.
  9. پارسا، محمد (1376ش)، روانشناسی رشد کودک و نوجوان، چ۱، تهران، نشر مؤلف.
  10. پسندیده، عباس (1393ش)، درآمدی بر شادی از دیدگاه اسلام با رویکرد روانشناسی مثبت‌گرا، چ۱، بی‌جا، دارالحدیث.
  11. پناهی، علی احمد (1388ش)، عوامل نشاط و شادی در همسران از منظر دین و روانشناسی، نشریه «معرفت»، شماره 147، صفحات 15-30.
  12. جلالی، زینب (1385ش)، حجاب از دیدگاه روانشناسی، چ۱، قم، مؤسسه امام خمینی(ره).
  13. حسینی، طیبه (1390ش)، مفهوم شادی و نشاط در قرآن و حدیث، نشریه «فرهنگ در دانشگاه اسلامی»، شماره 1، صفحات 10-28.
  14. دادفر، محبوبه (1383ش)، نقش دین و باورهای مذهبی در امید به آینده، نشریه «جامعه‌شناسی و علوم فرهنگی اجتماعی ایران»، شماره 35، صفحات 120-135.
  15. راغب اصفهانی، حسین‌بن محمد (1422ق)، المفردات فی غریب القرآن، چ۲، بیروت، دارالمعرفة.
  16. سلیگمن، مارتین. ای.پی (1389ش)، شادمانی درونی، مترجم: مصطفی تبریزی، چ۱، تهران، دانژه.
  17. شریعتمداری، علی (1384ش)، اصول و فلسفه تعلیم و تربیت، چ۱، تهران، امیرکبیر.
  18. شریف‌زاده، حسین (2017م)، شادی و رضایت از زندگی، چ۱، قم، دارالحدیث.
  19. شعاری‌نژاد، علی‌اکبر (1392ش)، روان‌شناسی رشد، چ۱، تهران، نشر اطلاعات.
  20. صادقیان، فاطمه (1386ش)، شادی چیست، شادمان کیست، نشریه «پیوند»، ش 341، صفحات 15-29.
  21. طباطبایی، سیدمحمدحسین (1374ش)، المیزان فی تفسیر القرآن، چ۱، قم، اسلامى.
  22. طبرسی، فضل‌بن‌حسن (1372ش)، مجمع‌البیان‌فی‌تفسیرالقرآن، چ۲، تهران، ناصرخسرو.
  23. فراهیدى، خلیل‌بن احمد (1410ق)، العین، چ۳، قم، هجرت.
  24. قرائتی، محسن (1383ش)، تفسیر نور، چ۴، تهران، نشر درس‌هایی از قرآن.
  25. کار، ای (1387ش)، روان‌شناسی مثبت، مترجم: حسین پاشاشریفی، چ۱، تهران، سخن.
  26. کرباسی، منیژه (1388ش)، روانشناسی رشد، چ۱، تهران، دانشگاه پیام نور.
  27. کلینی، محمدبن ‌یعقوب (1362ش)، الکافی، چ۳، تهران، اسلامیه.
  28. لینلی، آلکس (1388ش)، روانشناسی مثبت در عمل، مترجم: احمد برجعلی، چ۱، تهران، پنجره.
  29. متیوس، اندرو (1377ش)، راز شاد زیستن، مترجم: کاظم زرین، چ۱، تهران، دانش.
  30. مجلسی، محمد‌باقر (1404ق)، بحارالأنوار، چ۴، بیروت، داراحیاء التراث العربی.
  31. محمدی ری‌شهری، محمد مهدی (1388ش)، ﻣﯿﺰان اﻟﺤﮑمه، چ۳، قم، دارالحدیث.
  32. مصباح، علی (1374ش)، روانشناسی رشد با نگرش به منابع اسلامی، چ۱، تهران، سمت.
  33. مکارم شیرازی، ناصر (1374ش)، تفسیر نمونه، چ۳، تهران، دارالکتب اسلامیه.
  34. میرنسب، محمود (1379ش)، بررسی رابطه توکل به خدا و رهیافت‌های مقابله‌ای دیگر با اضطراب و افسردگی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد الهیات، دانشگاه تهران.
  35. نیک صفت، ابراهیم (1390ش)، روان‌شناسی کمال در قرآن، نشریه «مطالعات اسلام و روانشناسی»، ش 8، صفحات 112-130.
  36. وجدانی، فاطمه (1392ش)، تحلیل مفهوم رشد با تکیه‌بر آیات قرآن کریم، نشریه «پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی»، ش 16، صفحات 10-29.
Ala’ Al-Rahman Exegetic Studies
Volume 3, Issue 12
Volume 3 * Issue 12 * Summer 2025
Summer 2025

  • Receive Date 10 May 2025
  • Revise Date 21 May 2025
  • Accept Date 15 June 2025
  • First Publish Date 23 August 2025
  • Publish Date 23 August 2025